Cevaplar

2012-11-27T18:01:31+02:00

Günümüzün türk ve dünya edebiyatında hayal gücü ön plana çıkarılarak yazılmış fantastik ve bilim kurgu kitaplarının listesi


Fantastik kurgu, hayal gücüyle yaratılan, gerçeküstü olay ve durumlara yönelen 
bir türdür. Sınır tanımayan bir hayal gücünün ürünü olan fantastik kurgular, edebî 
yetenekle düş gücünün sentezlenmesi sonucu ortaya çıkar. Dünya edebiyatlarında uzun 
yıllar boyunca bir edebiyat türü olarak kabul edilmeyen fantastik kurgu, 20. yüzyılda 
asıl kimliğine kavuşmuştur. Fantastik kurgularda olaylar tamamen yazara ait bir 
dünyada şekillenir. Bu eserlerde, itibarî dünya sadece fantastik unsurlar kullanılarak 
oluşturulmaz. Zaman, mekân, şahıs kadrosu, anlatıcı, anlatım yöntemleri ve bakış açısı
gibi temel malzemeler de fantastik ortamın kurulmasında bütünleyici bir görev üstlenir. 
Dolayısıyla fantastik kurgu bir bütün çalışması olarak karşımıza çıkar.   
Son yıllarda geniş bir okur kitlesine kavuşan bu türün edebî nitelikler kazanması, 
edebiyat araştırmacılarının da dikkatini çekmiştir. Sonuçta, bu kurgular edebî bir tür 
olarak kabul edilmiş, çeşitli incelemelere tâbi tutulmuştur. 
Olayları belirli bir mekâna ve zamana bağlamadan,  şahıs kadrosunu 
olabildiğince farklı  kılarak evrenselliğe ulaşma düşüncesiyle yazılan bu eserler, 
düşsü ve büyülü gerçekliğin zemininde oluşur. Ancak fantastik kurgunun düşsü ve 
büyülü gerçeklikten ayrılan yönleri de vardır.   
Fantastik kurguları, düşsü ve büyülü gerçekliği tezimde temele almamın sebebi, 
konuyu akademik bir ortamda çalışma ve açıklığa kavuşturma düşüncesidir.  
Bu konuyu çalışmaya başlamadan önce kapsamlı bir araştırma yaptım. Fantastik 
konusunda çalışan ya da fantastik unsurları eserlerinde kullanan yazarların ve 
araştırmacıların eserlerine ulaştım. Tez konusuyla ilgili bilgi toplama aşamasında hem 
Türk Edebiyatının hem de dünya edebiyatlarının önemli fantastik kurgu yazarlarını ve 
eserlerini tanıma fırsatı buldum. Fantastik kurgunun teorisini oluşturmaya çalışan 
kitapları ve makaleleri ayrıntılı bir şekilde inceleyerek bir senteze ulaşmaya çalıştım. 
Ancak fantastik kurguların sayıca çok fazla olması sebebiyle, tespit ettiğim eserlerin 
tümünü okuma ve inceleme fırsatını bulamadım.  
İlk bölümde gerçeklik  ve kurmaca konusunu açıklarken roman ve hikâyeleri 
temele aldım. Roman ve hikâyenin gerçekliğini etkileyen hususlara dikkat çekmeye 
çalıştım. Çalışmanın birinci bölümünde düşsü gerçekliğin ve fantastiğin teorisini iv
oluştururken yaptığım incelemeler, ikinci bölümde  eser incelemelerinde faydalı bir 
zemin oluşturdu.  
 Düşsü gerçekçilik ve büyülü gerçekçilik kavramlarını işledikten sonra fantastiği 
tanımlamaya çalıştım. Tanım kısmında çeşitli ansiklopedilerden, sözlüklerden ve 
makalelerden yararlandım. Türün ayrıntılı açıklamalarında fantastik teorisi kuran 
birtakım eserler de bana kaynaklık etti. Fantastik türün bilimkurgu, masal, polisiye, 
ütopya, gotik, destan, efsane ve mitolojiden farkını özetle anlatmaya çalıştım. Bu 
kurgulara neden ihtiyaç duyulduğunu, insanların fantastik kurguya olan yoğun ilgisinin 
sebebini ‘Neden Fantastik Kurgu?’ bölümünde açıklamaya çalıştım. Fantastiğin 
tarihçesini verirken önce genel bir değerlendirme yaptım, ardından dünya 
edebiyatlarında ve Türk Edebiyatında yer alan fantastik eserleri kısaca tanıtmaya 
çalıştım. Kurgunun temel özelliklerini ayrı bir bölümde verdikten sonra türün çeşitleri 
üzerine yapılan çeşitli sınıflandırmalar hakkında bilgi verdim. 
 Çalışmanın ikinci bölümünde, bütün bu teorilerden hareketle Nazlı Eray’ın 
romanlarını inceledim. Eray’ın, düşsü ve büyülü dünyayı nasıl oluşturduğunu, fantastik 
unsurları hangi durumlarda kullandığını tespit etmeye çalıştım. Bu çalışma için yazarın 
bütün romanlarını temele aldım. Önce romanların olay örgülerini çıkardım, ardından 
romanlardaki fantastik unsurlara kısaca değindikten sonra birtakım sınıflamalar yaptım. 
Bu sınıflandırmalarda şu başlıkları kullandım: 
 Zamanda yer alan fantastik unsurlar, mekânda yer alan fantastik unsurlar, 
değişme, başkalaşma, kişilik bölünmesi, yolculuk, iki dünya arasındaki geçişlilik, 
farklı alanlar arası geçişlilik, cinsellik ve cinselliğe bağlı fantastik ögeler, insan dışı
varlıkların kişileştirilmesi, illüzyon ve olağanüstü.  
Ancak düşsü gerçekliği ve büyülü gerçekliği Türkçede anlamlandırmada ve 
kavram alanını belirtmede güçlüklerle karşılaştım. Fantastik kurgu, düşsü gerçeklik 
ve büyülü gerçeklik terimlerinin henüz tam anlamıyla açıklığa kavuşmadığı günümüz 
edebiyat ortamında bu kelimelerin kavram alanlarını belirlemek bir hayli zor oldu. 
Özellikle bilimkurgunun, polisiyenin, ütopik ve gotik eserlerin fantastik eserlerle çok 
yakın nitelikler taşıması ve eserlerde iç içe geçmiş olması, tespit her eser hakkında 
ayrı bir araştırma gerektirdi.

bu çıktı...
6 3 6