3. İşletim sistemlerinde kesmeler (interrupt) bir görevin yürütülmesi esnasında o görevin daha önemli bir sistem çağrısı ile kesilmesi ve sonrasında göreve yeniden dönülmesi şeklinde işlem görürler. Şekiller yardımıyla kesmeler konusunu ele alarak kesmelerin işletim sistemi içindeki görevini anlaşılır şekilde anlatınız.

1

Cevaplar

2012-12-02T14:51:53+02:00

Girdi/Çıktı (I/O)
İşletim sisteminin temel fonksiyonlarından biride 
bilgisayardaki tüm I/O aygıtlarını kontrol etmesidir.
Aygıtlara komutlar göndermeli, kesmeleri yakalamalı ve 
hatalar ile ilgilenmelidir.
Donanım ile sistemin kalan kısmı arasında bir arayüz 
oluşturmalıdır. 
Kullanılan aygıtlar için arayüz mümkün olduğu kadar aynı 
olmalıdır.
I/O aygıtları kullanım için gerekli olan kod işletim 
sisteminin büyük bir kısmını oluşturur.İşletim Sistemlerine Giriş - Ders11 3
Girdi/Çıktı aygıtları
I/O aygıtları iki kategoriye ayrılabilir: blok aygıtları ve 
karakter aygıtları.
Bir blok aygıtı(block device) sabit boyutlu bloklar şeklinde 
veri saklar. Her bloğun kendi adresi vardır. Blok boyutları 
512 byte-32768 byte arasında değişir. Farklı bloklar
birbirinden bağımsız olarak okunup yazılabilir. 
Diskler en temel blok aygıtıdır. Okuma kafasının 
bulunduğu kolun nerede olduğu önemli değildir. İstenilen 
silindir aranabilir ve okuma kafası istenilen verinin 
bulunduğu yere konumlandırılabilir. İşletim Sistemlerine Giriş - Ders11 4
Girdi/Çıktı aygıtları
Karakter aygıtları(character device) karakter akımlarını 
(stream) kabul eder yada dağıtırlar. 
Adreslenemezler ve bu aygıtlarda arama işlemi 
gerçekleştirilemez.
Yazıcılar, ağ aygıtları, mouse,... bu tip aygıtlardır.
İşletim sisteminin dosya sistemi bu aygıtların hepsi ile 
soyut aygıtlar olarak ilgilenir. Aygıtların arka planında 
aygıta özel olan olaylar ile ilgilenmezler.İşletim Sistemlerine Giriş - Ders11 5
Girdi/Çıktı aygıtları farklı hızlardadırİşletim Sistemlerine Giriş - Ders11 6
Aygtı Kontrolcüleri (Device Controller)
I/O aygıtları, mekanik ve elektronik bileşenlerden 
meydana gelir. 
Elektronik bileşene aygıt kontrolcüsü veya uyumlayıcı
(adapter) adı verilir.
IEEE,ISO,ANSI standartları ile aynı tip aygıtların uymaları 
gerekli olan kurallar belirlenmiştir. Aygıtların kontrolcüleri
de bu standartlar temelinde hazırlanırlar. 
Temel görevleri; veri okumak, yazmak, hata kontrolü
yapmaktır. Okunan verilerin belleğe kopyalanması 
işleminide gerçekleştirirler. İşletim Sistemlerine Giriş - Ders11 7
Bellek Eşlemeli G/Ç
(Memory Mapped I/O)
Her kontrolcü içerisinde belirli sayıda yazmaç vardır. Bu 
yazmaçlar işlemci ile iletişimde kullanılırlar. 
İşlemci bu yazmaçlara komut ve bilgi yazarak, 
kontrolcünün veri getirmesini, yazmasını, aygıtı kapatıp 
açmasını,... gibi işlemleri gerçekleştirir. Ayrıca aygıtın 
mevcut durumu hakkındaki bilgilerde bu yazmaçlardan 
elde edilir. 
Kontrol yazmaçlarından başka aygıtlarda veri tamponları 
(data buffers) bulunmaktadır. Bu tamponlardaki verileri 
işletim sistemi okuyabilir ve onlara veri yazabilir.
Örneğin; ekran kartlarında bulunan tampon bellek alanına 
işletim sistemi veri yazar, bu veri görüntülenir.İşletim Sistemlerine Giriş - Ders11 8
Bellek Eşlemeli G/Ç
(Memory Mapped I/O)
İşlemcinin kontrolcünün yazmaçlarını okuyup buralara veri 
yazabilmesi için iki seçeneği vardır. 
Birinci olarak, her kontrol yazmacının bir port(kapı)
numarası vardır. I/O işlemleri için özel assembly komutları 
kullanılır.
IN REG,PORT
OUT PORT,REG
gibi.
Bu sistemde bellek ve I/O için kullanılan adres uzayı farklıdır abi

0