Cevaplar

  • Eodev Kullanıcısı
2012-12-03T17:07:52+02:00
Kayseri'nin Yeryüzü Sekilleri

Orta Anadolu'nun yukarı Kızılırmak bölümünde yer alan Kayseri il toprakları, Kuzeydoğu güneybatı doğrultulu kırıklı kıvrımlı yapıda ve birbirine koşut üç dağ sırası ile bunların arasındaki platolar ve çöküntü havzalarıyla biçimlenmiştir. Türkiye'nin en yüksek dağlarından olan Erciyes dağı da yakın zamana değin gelen volkanik püskürmelerle çevresindeki platoların yapısını etkilemiştir. İlde yer alan ovalar, pliyosen ve kuvaternerdeki kırılma ve kıvrılma hareketleriyle oluşan tektonik çöküntü çukurlarının birikinti maddeleriyle dolması sonucu ortaya çıkmıştır.

Erciyes Dağı'nın yakın ve uzak çevresindeki tektonik çöküntülerle oluşan ve günümüzdeki ovaların alanlarını oluşturan geniş çukurluklarda, kuvaterner yaşlı alivüyonlar kalın sayılabilecek yağıntılar oluşturmuştur. Çöküntü ovalarındaki alüvyon birikintilerinin kalınlığı çok yerde 20-30 metreyi bulmakta, kimi yerlerde de bu kalınlığı aşmaktadır. Kuvaterner (IV.Zaman) oluşumlarından biri de dağların çevresindeki traverten ve kalker tüf tortulanmalarıdır. Bunun en güzel örneği Bünyan İlçesindeki traverten basamağıdır. Burada 90 metre yükseklikten düşen sular aynı zamanda görülmeğe değer bir görüntü oluşturmaktadır.

Bu arada Kayseri İli'nde türlü jeolojik dönemlere ait fosiller bulunmuştur. Örneğin, Kayseri'nin kuzeyinde Erkilet yakınındaki Akdere Vadisi'nin neojen yaşlı oluşumları arasında bulunan fosillerden buradaki serinin ponsiyen yaşlı olduğu saptanmıştır. Bu seride aşağıdan yukarıya doğru 20 m. kalınlıkta göl katmanları, 50 m. kalınlıkta marnlı beyaz tüfler, 5 m. kalınlıkta omurgalı fosil içeren kum taşı ve tüfler, 10 m. kalınlıkta tüf ile karışık pembe marnlar, 10 m. kalınlıkta aglomera ve breşler, en üsttede de yerine göre 20- 50 metre kalınlıkta lav örtüsü saptanmıştır.

Kızılırmak ve Seyhan havzalarının kapsamında olan Kayseri İli'nde büyük toprak grupları vardır. Özellikle çöküntü havzalarının tabanlarında yer alan ovalar, verimli alüvyal topraklarla kaplıdır. Pınarbaşı ilçesi ve il merkezi dolayında yaygın olan kahverengi topraklar Toroslar'ın yer şekli ve iklimsel etkisinin bitip, kurak İç Anadolu iklimi etkisinin başladığı kesimlerde kireçli tortullar üzerinde oluşmuştur. Alüvyal, kahverengi ve kestane renkli toprak katmanlarıyla yapılanmış kahverengi topraklar, neojen yaşlı, pekişmemiş, kireçli tortullar üzerinde oluşmuştur. Tepelik alan görünümündeki kahverengi toprak kesiminde hafif ve orta eğimler yaygındır. Bu kesimde eğimler kısa olup, sırt ve etek düzlükleriyle kesilmiştir. Kahverengi toprak kuşağının doğal bitki örtüsü çayırdır. Ancak dik eğimler ve dağlık alana geçişteki yükseltiler dışında bu örtü açılmış ve alan kuru tarıma ayrılmıştır. Sarıoğlan dolayında yayılan kırmızı kahverengi topraklar, kahverengi toprak kuşağında, kireçli tortullar üzerinde oluşmuştur. Bu toprakları organik birikimli, ince bünyeli ve iyi drenajlı alüvyal, renk ve yapıca farklı kahverengi ve kireç birikimli, kestane rengi toprak katmanları oluşturmuştur. Kırmızı kahverengi toprakların yer aldığı alanlar dalgalı ve tepelik alan niteliğindedir. Hafif-orta eğimlerin yaygın olduğu kırmızı kahverengi toprak alanında dik eğimler de geniş yer tutmaktadır. Doğal bitki örtüsü çayır olan bu tip toprakların büyük bölümü kuru tarımla bağ-bahçe tarımına ayrılmıştır. Otlakların daha çok dik eğimlerde yer aldığı kırmızı kahverengi toprak alanlarında çayır otlarından geven ve yavşana sık rastlanmaktadır. Alanda yer yer meşe çalılıkları da görülmektedir...

1 5 1