Cevaplar

2012-10-08T16:57:07+03:00

özellik :) kzandıdırr ve duygu kzandırı

 

2 3 2
2012-10-08T16:57:24+03:00

                                                               ŞİİR DİLİ 
   Şiir insanın değişen duygu,çoşku,özlem ve hayallerini kendine özgü bir dille ifade eder. Dili daha canlı,daha güzel ve daha tesirli hale getirerek ona bir üst kimlik kazandırır. Şair günlük dildeki sözcükleri özenle seçer. Onlara yepyeni anlamlar kazandırır. Kullanılan dile yeni değerler ve anlamlar kazandırır. Benzetmelere değişmecelere(mecaz) yer verir. Somut varlıkları soyutlaştır, soyutları da somutlaştırır. Böylece duygu ve düşüncelerine bir anlam derinliği kazandırır.
                                                                   
                                                                   Söz Sanatları                                                           
                                                                      Teşbih
Anlama güç katmak için, aralarında gerçek ya da mecaz, çeşitli yönlerden ilgi, benzerlik bulunan en az iki varlıktan zayıf olanı nitelik bakımından güçlü olana benzetme sanatıdır.

Teşbih sanatında en az iki, en fazla dört öğe bulunur. Öğeleri şunlardır :
  
1- Benzeyen (müşebbeh, teşbih edilen, benzetilen) : Birbirine benzetilen şeylerden nitelik bakımından güçsüz olanıdır.  
2- Kendisine Benzetilen  : Birbirlerine benzetilen şeylerden nitelik bakımından daha üstün ve güçlü olanıdır. 
3- Benzetme Yönü  : benzeyen ve kendisine benzetilen arasındaki ortak noktadır. Zaten benzetme bu ortak noktayı belirtmek için yapılır. (Ancak bu ortak nokta her zaman vurgulanarak zikredilmeyebilir.) 
4- Benzetme Edatı  : Benzeyen ve kendisine benzetilen arasında benzetme ilgisi kuran kelime veya ektir. 

Teşbihte genellikle şu kelime ya da ekler benzetme edatı olarak kullanılır :

 
Ör: Ali aslan gibi cesurdur.
      1- Benzeyen-benzetilen: Ali
      2- Kendisine benzetilen: aslan 
      3- Benzetme yönü: cesaret 
      4- Benzetme edatı: gibi

Ör: Cennet gibi güzel vatan 

Ör: "Yol yılan gibi kıvrılıyor"
Bu sesler dokunuyor en ağrıyan yerime,
Bir eski çıban gibi işliyor içerime.
                    (Ayak Sesleri/ Necip Fazıl Kısakürek)

Benzeyen: Sesler
Kendisine benzetilen unsur:Eski çıban
Benzetme yönü: Batmak,işlemek
Benzetme edatı: Gibi
 

Teşbih-i beliğ:Sadece  benzeyen ve benzetilen ile yapılan ve benzetme edatı ile benzetme  yönü bulunmayan teşbihe teşbih-i beliğ denir.

 
Ör:Günlerim koklamadan attığım bir güldür.

Ör:Yarin dudağından getirilmiş
      Bir katre alevdir bu karanfil  
                                       Ahmet Haşim 
Ör: Kömür gözlüm, gül dudaklım
      Sen de bir gün perişan ol
   Hicranî

Ör: Aslan askerler koşuyor.
 
                                                                      
İstiare(İğretileme)
Sadece benzeyen ya da benzetilenle yapılan  teşbihe istiare denir. Açık istiare ve kapalı istiare olmak üzere ikiye ayrılır.
Açık istiare: Benzetme öğelerinden sadece kendisine benzetilenin bulunduğu benzeyenin bulunmadığı istiaredir.

 
Ör: Yüce dağ başında siyah tül vardır.

Benzeyen: bulut(söylenmemiş)
Benzetilen:siyah tül (söylenmiş)
Ör: Havada bir dost eli okşuyor derimizi 

Benzeyen: Rüzgar(söylenmemiş)
Benzetilen: dost eli(söylanmiş)
 

Kapalı istiare: Benzetme öğelerinden sadece benzeyenle yapılan istiaredir. Kapalı istiarede  kendisine benzetilen yer almaz.
 

Ör: 
Bir arslan miyav dedi 
Minik fare kükredi
Fareden korktu kedi
Kedi pır uçuverdi

Dörtlükte ‘’aslan’’ , ‘’miyav’’ sözcüğüyle kediye;fare, kükredi sözcüğüyle  aslana; ‘’kedi’’ ‘’uçuverdi’’ sözcüğüyle kuşa  benzetilmiştir. Ancak dörtlükte benzetilene yer verilmemiştir.

Ör:     Yüce dağların başında 
           Salkım salkım olan bulut.
Benzeyen:Bulut(var)
Kendisine benzetilen: üzüzm(yok)     
 


Teşhis(Kişileştirme)
İnsan dışındaki canlı ve cansız varlıklara insana özgü bir özellik verme sanatına teşhis denir.

 
Ör: Çatma kurban olayım çehreni ey nazlı hilâl
      Kahraman ırkıma bir gül ne bu şiddet bu celâl

Ör: Ağlama karanfil beni de ağlatma 
      Sil göz yaşlarını
Ör: Gel bahar erit bu yolun karını
      Geçen seneleri anmayalım hiç
      Dinle bülbüllerin şarkılarını
      Güllerin kıpkızıl şarabını iç
 

İntak(Konuşturma)
     İnsan dışındaki canlı ve cansız varlıkların konuşturulması sanatıdır. Konuşturma kişileştirmeden sonra gelir.Varlıklar önce kişileştirilir sonra gerekirse konuşturulur. Her intakta bir kişileştir me vardır ama her kişileştirmede bir intak yoktur.Fabllar bu sanata örnektir.

Ör:Mor menekşe:’’Bana dokunma;’’diye bağırdı. 
Ör:Minik kuş:’’Anne beni rüyalar ülkesine götür.’’diye yalvarıyordu.

5 3 5